|
| M | D | W | D | V | Z | Z |
|---|---|---|---|---|---|---|
| « Aug | ||||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | ||
| 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 |
| 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 |
| 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 |
| 27 | 28 | 29 | 30 | |||
Iedereen hartelijk dank voor de reacties m.b.t. het nieuwe template! Er zitten nog wat teveel nadelen aan het iPhone like thema voor WordPress om de overstap zomaar te doen. Ik zoek nog even verder naar een 3-koloms template dat wel een frisser, “tweepuntnulleriger” uiterlijk heeft. Tot die tijd dus weer terug naar hoe het was.
Op zoek naar een nieuw uiterlijk voor de site, kwam ik deze tegen. Wat vind je ervan? Opmerkingen en suggesties zijn welkom! Reageer dus…
23 Dingen leert je in 23 stappen vanalles over het zogenaamde ‘sociale web’. Wat dat is, wat je ermee kunt doen en hoe met name bibliotheken kunnen inspelen op de digitale veranderingen waar we allemaal mee te maken hebben, leer je hier. Vooral door er zelf over na te denken en erover te bloggen, maar ook door er met anderen over te praten.
Collega’s vind je in het overzicht met Blogs. Achtergronden onder Over en FAQ. De Dingen staan op deze weblog omgekeerd chronologisch, dus als je bij het begin wilt beginnen, ga dan naar het complete overzicht van onderwerpen bij Dingen.
Deze site is ook uitstekend te lezen en van reacties te voorzien als je de beschikking hebt over een smartphone. Dus heb je een een iPhone, of iPod Touch of een telefoon met Android of Windows Mobile, surf daarop dan naar www.23dingen.nl en je hebt de Dingen altijd bij de hand.
Veel plezier.
Rob Coers
Y E S ! Je hebt de finish gehaald, het 23e Ding! Je kan jezelf een schouderklop geven voor het feit dat je het hele programma hebt doorlopen. Gefeliciteerd!
Voor dit laatste Ding vraag ik je om terug te kijken op deze ontdekkingsreis. Om er wat lijn in aan te brengen zou je langs deze punten kunnen schrijven.
Het waren intensieve maanden waarin je het soms niet meer zag zitten maar het waren ook tijden waarin er in je organisatie hopelijk dag in dag uit over Web 2.0 werd gepraat. In elk geval heeft het je ervaring met en je kennis over het nieuwe web flink verrijkt. En je hebt iets gedaan, waar je misschien lang geleden al mee stopte: spelen en spelend leren.
Ik wens je veel succes toe in het doorgaan met spelen en ontdekken. Je weet nu weer hoe dat gaat!
Tenslotte kan je hieronder nog kijken en luisteren naar de bedenkster en promotor van 23 Things, Helene Blowers. Ze spreekt hier naar aanleiding van het afronden van het eerste traject dat werd gedaan bij de Public Library of Charlotte and Mecklenburg.
Vriendelijke groet,
Rob Coers
Bibliotheek 2.0 (in de Engelstalige literatuur Library 2.0 of kortweg L2) is een betrekkelijk nieuwe term die gebruikt wordt voor een verzameling gedachten om op een andere manier bibliotheekdiensten aan te bieden aan de gebruikers. De naam Bibliotheek 2.0 is een afgeleide van Web 2.0 en gekscherend krijgen ook andere branches weleens het label 2.0 opgeplakt wanneer er klantgerichter gewerkt gaat worden: Reizen 2.0, Boodschappendoen 2.0, Koken 2.0 en ga zo maar door. Kernpunt is, dat “2.0″ alle ruimte biedt aan gebruikers om mee te werken aan- en te participeren in de verdere ontwikkeling van bestaande en nieuwe diensten, zowel online als in de echte wereld.
De moderne bibliotheek is niet alleen een fysieke bibliotheek waar gebruikers heengaan (zowel online als in de echte wereld), maar zal tevens de diensten aanbieden op de (virtuele) plekken waar gebruikers zijn. En de moderne bibliotheek maakt gebruik van de Web 2.0 tools waar zij (die gebruikers) al vertrouwd mee zijn.
Velen redeneren dat Bibliotheek 2.0 meer is dan alleen een term om nieuwe Web 2.0 technologiën in een bibliotheeksetting te plaatsen. Het is tevens een term die gebruikte kan worden om een bepaald bewustzijn van de (digitale) veranderingen om ons heen waar te nemen en daar ook actief in mee te willen gaan. Een gedragsverandering dus!
Anderen daarentegen, vinden dat de bibliotheek altijd al 2.0 is geweest: samenwerkend, publieksvriendelijk en gastvrij.
Hoe het ook zij en welke kant de discussie ook uit zal gaan, iedereen die het bibliotheekwezen van nabij volgt, is er van overtuigd dat de bibliotheek van morgen (of over vijf of tien jaar) er totaal anders uit zal zien dan de bibliotheek van vandaag. En dat geldt ook voor het werken in de bibliotheek.
Achtergrondinformatie
De term Library 2.0 is in de Verenigde Staten bedacht en het is dan ook niet verwonderlijk dat de meeste literatuur over dit onderwerp daar is gepubliceerd.
Kees Hamann, directeur van Bibliotheek Vlissingen schreef op basis van dit Manifest een Nederlandse versie: Bibliothecaris 2.0-manifest
Als het je niet teveel moeite kost kun je onderstaande artikelenreeks eens bekijken, die zijn verschenen in een speciale newsletter van het Amerikaanse OCLC:
In het Nederlands besteden een aantal bibliobloggers regelmatig aandacht aan Bibliotheek 2.0. Kijk maar eens op deze weblogs naar de term bibliotheek 2.0:
Momenteel zijn er twee online communities zeer actief op het gebied van Bibliotheek 2.0. Je kunt de discussies en ideëen vrij bekijken, maar om mee te doen kan je het beste lid worden:
De toekomst
Hoe kan de toekomstige digitale bibliotheek eruit komen te zien? Kijk en luister naar Dennis Eijsten van de Vereniging van Openbare Bibliotheken.
Ontdekoefening
Het hele 23 Dingen programma staat in het teken van het woord ‘sociaal‘. Foto’s, boeken, favoriete websites, documenten, muziek … het nieuwe web is sociaal en het ‘delen’ van al die ‘dingen’ met vrienden, bekenden en onbekenden is steeds gewoner aan het worden. De grote vraag die je bij dit alles kunt stellen is: “wat heb je persoonlijk nu aan al die dingen en – net zo interessant – wat kunnen bibliotheken er nu mee?”
In dit bijna laatste Ding gaan we kijken welke sociale aspecten bibliotheken toevoegen aan het hart van de collectie: de catalogus.
Vanoudsher is de bibliotheekcatalogus een database met gegevens van boeken. Het ‘formeel’ beschrijven van die boeken is altijd aan strikte regels gebonden geweest. Mede daardoor kunnen gegevens eenduidig doorzocht en getoond worden. In een titelbeschrijving hebben de titel, de auteur, de uitgever en het jaar van uitgave altijd een vaste plaats en dat vinden catalogiseerders en computers fijn.
De inhoudelijke beschrijving van boektitels is altijd het domein geweest van de bibliothecaris. Deze maakt(e) een korte samenvatting (annotatie) van het boek en voegt daar trefwoorden aan toe die afkomstig zijn uit een zorgvuldig vastgelegde lijst of een thesaurus.
Nieuwe technologie maakt het mogelijk om de bibliotheekcatalogus open te stellen voor gebruikers en deze de mogelijkheid te geven om zelf een inhoudelijke beschrijving of recensie van een boek te schrijven. Maar ook om trefwoorden toe te kennen die voor hem of haar van betekenis zijn.
Vrijwel alle openbare bibliotheken in Nederland maken gebruik van Medialab’s Aquabrowser als zoek- en ontdekmachine. Via een eenvoudig zoekscherm, worden de gevonden media op een grafische manier getoond. Aan de linkerzijde een zogenaamde ‘woordenwolk’ met aan jouw zoekwoord gerelateerde termen. In het midden de lijst met titels en aan de rechterzijde de mogelijheikheid om te verfijnen naar materiaalsoort (boeken, muziek, artikelen e.d.).
De Openbare Bibliotheek Amsterdam was in maart 2008 de eerste Aquabrowser bibliotheek ter wereld waar My Discoveries werd geïntroduceerd en waarin iedere gebruiker ook tags kan toevoegen aan de bibliotheekcatalogus. Na een snelle registratie voor My Discoveries kan je tevens persoonlijke boekenlijsten samenstellen, die ook weer met anderen gedeeld kunnen worden. De tags zorgen ervoor, dat mediatitels op een nog betere manier gevonden kunnen worden. Als iets in My Discoveries opgenomen kan worden, kijk dan uit naar de tekst “Bewaren of taggen…”
Rob Visser van de OBA was op 25 maart 2008 te gast bij Radio Online en werd geinterviewed over My Discoveries. De gehele uitzending is als MP3 bestand te downloaden. Vanaf minuut 9:05
WorldCat van OCLC biedt toegang tot media in alle bibliotheken ter wereld in het netwerk. Daaronder ook alle grote Nederlandse openbare -, wetenschappelijke en enkele speciale bibliotheken, alsmede de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag. Na registratie is het mogelijk om titels te bewaren, RSS feeds te maken, maar ook om een beoordeling te geven, een recensie te schrijven en om de titel eenvoudig op te nemen als favoriet bij tal van social bookmarkingdiensten. Tenslotte integreert WorldCat eenvoudig in weblogs en met het sociale netwerk Facebook, wat onder meer de mogelijkheid biedt om direct vanuit die omgeving naar media te zoeken.
Achtergrondinformatie
Ontdekoefening
Wie herinnert zich dit nog: op vrijdagmiddag na school samen met een vriend en je zakgeld naar de platenwinkel in de stad fietsen, de nieuwste LP van Neil Young kopen. Naar huis en dan onder het genot van een mok thee samen de muziek beluisteren op de Lenco platenspeler. En dan elk nummer bediscussiëren. Vond je deze plaat nou beter dan ‘Deja Vu’? Waar zouden de teksten over gaan? En nu je toch bij elkaar bent, wat vond je kameraad van Dylan’s ‘Slow train coming’? En had ik al gehoord over de nieuwe Fleetwood Mac? En kende ik die ene gozer, hij blijkt een schitterende platencollectie te hebben!
Dit klinkt als nostalgie, maar tegenwoordig is het beluisteren en praten over muziek, het uitwisselen van nieuwtjes en het bekijken van lijstjes een digitale aangelegenheid. En net zoals het kijken naar afbeeldingen, het delen van favorieten, het besnuffelen van elkaars boekenkast ook zo mooi via de tools kan die we eerder in de 23 Dingen tegenkwamen, zo blijkt ook muziek een bindmiddel te zijn om mensen bij elkaar te brengen. Maar ook om rustig in je eentje te genieten van je favoriete muziek.
In dit Ding ga je kennismaken met een van de populairste websites waarin het niet alleen maar gaat om het luisteren naar muziek, maar waarin ook informatie en het bekijken van andermans/vrouws muziek interessant is om zelf op nieuwe artiesten en stijlen te komen: Last.fm
Last.fm bestaat sinds 2005 en is in feite een sociaal netwerk rondom populaire muziek. Momenteel kent het wereldwijd meer dan twintig miljoen gebruikers. Als ongeregistreerde bezoeker kun je sinds eind april 2009 alleen nog maar gebruik maken van de informatie die op de site te vinden is. Luisteren kan nog slechts met een proefaccount of een betaald abonnement.
Het cursusaccount van 23dingen is zo’n betaald account en je kunt daarom gebruik maken van alle mogelijkheden. Je bouwt op basis van beluisterde muziektracks een profiel op (klik op het hartje als je iets hoort dat je bevalt!) dat vergeleken kan worden met de afgespeelde muziek van andere leden. Je kan je aanmelden bij groepen, zien wat je recentelijk hebt beluisterd, zien waar je vrienden naar luisteren, en concertaankondigingen van je favoriete bands bekijken.
Dé plek waar zich dit allemaal afspeelt is de profielpagina van 23diingen, rechtsboven in de hoek. Het adres van de pagina van 23 Dingen is http://www.last.fm/user/23dingen
Speel je jouw muziek (het maakt niet uit of dat nu in Mp3 vorm is, of als CD) op je computer af via het programma iTunes, dan kan de speciale last.fm software de tracks synchroniseren met je account. Je hoeft dan niet op de website te zijn ingelogd.
Last.fm is niet alleen voor popliefhebbers interessant. Ook jazz-, folk- en zelfs klassieke muziekliefhebbers (vooral die van het ijzeren muziekrepertoire) komen aan hun trekken.
Tenslotte: last.fm staat bol van de tags, YouTube video’s, concertaankondigingen, recensies en widgets die je op je weblog kan plaatsen.
Sinds mei 2010 is een nieuwe, gratis, online muziekdienst ook in Nederland te gebruiken. Met Spotify kun je eindeloos muziek beluisteren van bijna elke artiest (klassiek en populair), speellijsten maken en delen met je contacten. Spotify heeft overeenkomsten gesloten met de grootste muziekuitgevers en kan rustig gezien worden als een revolutionaire stap in de beschikbaarheid van online muziek. Deze ontwikkeling kan gevolgen hebben voor de bibliotheken. Volg de discussie hierover op de Bibliotheek 2.0 Ning. Spotify is een programma dat je moet downloaden, dus mogelijk is het alleen thuis te gebruiken.
Achtergrondinformatie
Ontdekoefening
Mooi om eens te bekijken… Ga eens naar zoeken.bibliotheek.be, de Vlaamse versie van zoeken.bibliotheek.nl. Zoek naar een CD van een artiest en klik door tot je de albuminformatie ziet. Aan de rechterkant zie je aanbevelingen / related artitst afkomstig uit Last.fm. Als je vervolgens doorklikt op een van die artiesten, zie je direct welke CD’s de bibliotheek in de collectie heeft. Fraai toch?
Bonusopdrachten
Al sinds het begin van het internet, komen mensen online bij elkaar rond een onderwerp dat hen bindt. Zo ontstonden de eerste bulletinboards voor computeraars, enige tijd later gevolgd door de nieuwsgroepen op Usenet en de forums die zich nestelen binnen websites of een zelfstandig leiden.
Mensen hebben duidelijk een behoefte om op het internet gelijkgestemden te ontmoeten die met dezelfde vragen en problemen worstelen als zij. Dat varieert van een nieuwsgroep voor verzamelaars van antiek, zeldzame ziekten of huishoudelijke issues, tot forums over wetenschap en religie.
Medio negentiger jaren kwamen daar ineens de zogenaamde profielensites bij. Daarbij gaat het niet zozeer om een onderwerp waaromheen mensen zich groeperen, maar draait het vooral om JOU. Orkut en Friendster waren een van de eerste websites waar je je kan aanmelden, een eigen plekje krijgt waarin je vertelt wie je bent, wat je doet en ergens van vindt en waar je belangstelling naar uit gaat. Vervolgens nodig je mensen uit om ook lid te worden van deze profielsite en om vriend met je te worden. Online vrienden bekijken elkaars profielen, maar delen vooral meer met elkaar dan dat allen. Foto’s, muziek, bestanden, maar vooral ook wat hen dagelijks bezig houdt, je deelt het met je vrienden! En hoe meer vrienden je hebt, hoe beter je gebruik kunt maken van wat anderen met je willen delen.
Profielsites, communities en vriendensites worden verzameld onder de naam ‘social networks’. De bekendste richten zich op de “persoonlijke” markt (Hyves, MySpace, Facebook…). Sterk in opkomst zijn de zakelijke netwerken, onder aanvoering van LinkedIn, waarbij professionals vrienden van elkaar kunnen worden en waar je bijvoorbeeld ook kan terugvallen op de ‘collegae’ van je vrienden.
Tenslotte zijn er nog steeds sociale netwerken, waar mensen zich bundelen rondom een gemeenschappelijke interesse. Eerder maakten we al kennis met Flickr, YouTube en LibraryThing als voorbeelden van websites rondom fotografie, video en boeken. Maar ook het in ons land populaire Schoolbank (vind oud-klasgenoten) is zo’n sociaal netwerk.
De uitdaging voor bibliotheken, ligt in de vraag welke rol sociale netwerken kunnen spelen in de digitale dienstverlening. Als fysieke dienst, is de bibliotheek een gebouw waar mensen bij elkaar komen die informatie en boeken zoeken. Maar die mensen kennen elkaar meestal niet, laat staan dat zij iets met elkaar delen of te delen (willen) hebben.
Waar liggen de mogelijkheden voor een bibliotheek(organisatie) als er een “filiaal” op Hyves wordt geopend? Kan de bibliotheek vrienden maken en diensten aanbieden op MySpace? En wat kunnen individuele bibliotheekmedewerkers en bibliotheken met een sociaal netwerk?
In dit Ding ga je de wereld van de sociale netwerken ontdekken en nadenken over de vraag of jij je er thuis kan voelen en wat de bibliotheek in zo’n gemeenschap te zoeken heeft.
Achtergrondinformatie
Ontdekoefening
Het staat je natuurlijk vrij om lid te worden van een sociaal netwerk. Als je het wilt, maak dan een account op een (of meer) van de netwerken hieronder. Er zijn er echter nog veel meer! Hanteer daarbij de naam die je ook voor 23 Dingen gebruikt. Ga op zoek naar kennissen en sluit vriendschap. Dat gaat nog eenvoudiger dan in het echte leven ;-)
Schrijf een stukje over je ervaringen. Wat kan je er allemaal doen, welke mogelijkheden zie je voor de bibliotheek en voor jezelf? Meld je je nergens aan, lees dan in elk geval de achtergrondinformatie en vorm je op basis daarvan een oordeel.
Om te experimenteren kan je wederom gebruik maken van de cursusaccounts. De keuze is gevallen op:
LinkedIn
Gebruikersnaam: 23dingen@gmail.com
Wachtwoord: dingen23
Facebook
Gebruikersnaam: 23dingen@gmail.com
Wachtwoord: dingen23
Hyves
Gebruikersnaam: dingen23
Wachtwoord: 23dingen
Sociabel
Gebruikersnaam: 23dingen
Wachtwoord: dingen23
Dizzie
Gebruikersnaam: 23dingen
Wachtwoord: dingen23
Wie van boeken, bibliotheken en catalogiseren houdt, zal LibraryThing (ook in een Nederlandse versie) geweldig vinden! Deze website stelt je in staat om je eigen boekenkast in kaart te brengen, te catalogiseren en ook om andere mensen te vinden die een vergelijkbare boekenverzameling en een vergelijkbare smaak hebben zoals jij. Zoek het boek aan de hand van de titel en voeg ‘m toe aan je virtuele boekenkast. Daarna kun je er recensies over lezen van mensen die jouw boek ook bezitten en via hun boeken kun je weer op nieuwe leessuggesties komen. En als je een flink aantal van je boeken hebt gekoppeld aan LibraryThing, kun je ze bijvoorbeeld weergeven op je eigen weblog.
Het zijn niet alleen particulieren die hun boeken op deze manier vindbaar maken, ook bibliotheken ontdekken de mogelijkheden. Grote en kleine bibliotheken koppelen hun collecties aan LibraryThing. En via de LibraryThing widget (eerst inloggen op LibraryThing!) is het mogelijk om via de bibliotheeksite aanbevelingen te laten zien. LibraryThing is al vele samenwerkingen aangegaan met bibliotheken, waarbij Nederland goed van zich doet spreken. Zo kun je vrijwel al je Nederlandstalige boeken terugvinden dankzij een koppeling met de collectie van de Koninklijke Bibliotheek. Met LibraryThing for Libraries is de weg naar bibliotheken helemaal geopend. Door de toevoeging van enige code, kan de bibliotheekcatalogus verrijkt worden met afbeeldingen, recensies en tags. Er is een lijst beschikbaar van bibliotheken.
Kortom, tijd om je boeken eindelijk eens in een catalogus onder te brengen en met bijna 500.000 leden en meer dan 30 miljoen titels moet dat heel goed mogelijk zijn.
Achtergrondinformatie
Bibliotheken en bibliobloggers die LibraryThing gebruiken
Ontdekoefening
LibraryThinger van het eerste uur, Wim de Bie
Nederlandse boekencommunity
Een snel groeiend, Nederlands sociaal netwerk rondom boeken en literatuur is Dizzie.nl
Boeken en vrienden toevoegen, lijstjes maken, recensies schrijven. Zeker waard om eens te bekijken. Wil je niet zelf een account maken om de site van binnen te bekijken, gebruik dan ook hier het cursusaccount.
Gebruikersnaam: 23dingen
Wachtwoord: dingen23
In de loop van deze cursus bekijken we slechts een handjevol websites, die gebruikers in staat stellen om zelf informatie te maken en met elkaar te delen. Maar er zijn in de Web 2.0 wereld wel honderden toepassingen en er komen dagelijks nieuwe bij, die voortborduren op bestaande ideëen, of soms echt met iets vernieuwends komen. De naar schatting tussen de 500-600 Web 2.0 tools, worden gedomineerd door enkele tientallen services, die tegelijk marktleiders zijn op dit gebied. En daarvan bekijken we er dus maar een aantal tijdens de 23 Dingen ontdekkingsreis.
En hoewel de tijd zal uitwijzen welke van al deze diensten zal blijven en welke zullen verdwijnen, is een ding zeker: online samenwerken, sociale communities en informatie-sharing tools zullen in elk geval blijven, want het web is voorgoed veranderd. En de gebruiker krijgt het hierbij steeds meer voor het zeggen!
Ontdekoefening
In deze oefening ga je zelf op zoek naar een Web 2.0 dienst die je aanspreekt, die mooi is, die grappig is of die volgens jou interessant is. Voor jezelf of waarvan jij denkt dat het waarde kan hebben voor de bibliotheek of haar gebruikers. Om je te helpen bij die keuze, kun je eens kijken naar een van de hieronder genoemde overzichten. Het is misschien handig om eerst te kiezen voor een onderwerp (boeken, muziek, foto’s …) en dan de sites te bekijken. Let er nog even op dat de Web 2.0 dienst van je keuze gratis moet zijn en dat je er niets voor hoeft te downloaden en te installeren.
En zoals ondertussen gewoon is, schrijf je er weer een stukje over op je weblog.
 |
Berichten |
|
Reacties |
